नोबेल पुरस्कार विजेता सोल्जेनिस्तन झ्यालखानामा ख्रीष्टियान बने

सोभियत सङ्घ र यसको सर्वसत्तावादको खरो आलोचक अलेक्ज्यान्डर सोल्जेनिस्तन उपन्यासकारसाथै इतिहासकार थिए । ख्रीष्टाब्द १९७० मा साहित्यमा नोबेल पुरस्कार जित्न सफल सोल्जेनिस्तनलाई सोभियत सङ्घमा एउटै मात्र कृति प्रकाशन गर्न दिइएको थियो । सोल्जेनिस्तनद्वारा लिखित द गुलाग आर्खिपेलागो नामक पुस्तक ३ करोडभन्दा बढी बिक्री हुनुकासाथै यसलाई पैँतिस ओटा भाषामा अनुवाद गरिएको छ ।

ख्रीष्टाब्द १९७४ मा हालको रुसमा जन्मेका सोल्जेनिस्तनले आफ्ना पितालाई कहिल्यै चिन्न पाएनन् । तिनकी आमाले तिनलाई रुसी अर्थोडक्स मण्डलीका परम्पराहरूमा हुर्काएकी भए तापनि तिनी माक्र्सवादी बन्न पुगे । तिनी सोभियत सङ्घको साम्यवादी आदर्शको पक्षपोषक बने ।  

तर सोल्जेनिस्तनले तानाशाही स्टालिन र तिनको शासनको विरुद्धमा नकारात्मक टिप्पणी गरेको अभियोगमा तिनलाई आठ वर्षको जेल सजाय तोकियो । तिनले झ्यालखानामा कैदी जीवन बिताइरहँदा तिनले माक्र्सवादी आदर्शहरूमाथि प्रश्न तेर्साउन थाले । अन्तत: तिनी ख्रीष्टियान बने । तिनले भनेका छन्, “म फेरि विश्वको परमेश्वरमाथि विश्वास गर्दछु । मैले तपाईंलाई त्यागे तापनि तपाईं मसँगै हुनुहुन्थ्यो ।” तिनले आफ्नो रूपान्तरणलाई आफ्नो परिचित कृति द गुलाग आर्खिपेलागोमा सबिस्तार ढङ्गमा बयान गरेका छन् ।

निकिता ख्रुस्केभले स्टालिनवादको विरुद्धमा खुलेरै भत्र्सना गरेपछि १९५६ मा सोल्जेनिस्तन जेलमुक्त भए । १९७४ मा तिनी सोभियत सङ्घबाट निष्कासन गरिएपछि तिनी जर्मनीमा गए र त्यसपछि अमेरिका पुगे । तर २६ डिसेम्बर १९९१ मा सोभियत सङ्घको विघटन भएपछि तिनी १९९४ मा पुन: आफ्नै मुलुकमा फर्के । ८९ वर्षको उमेरमा २००८ मा रुसको राजधानी मस्कोमा तिनको निधन भएको थियो । 

Leave Your Comments Here.